Makro İktisat Çalışma Soruları

1)

	Üretim Miktarı		Birim Fiyatı
	1.        YIL	2.        YIL	1.YIL	2.YIL
A MALI	2	3	0,3	0,5
B malı	3	2	0,2	0,4
C MALI	4	6	0,5	0,6

Yukarıdaki tabloya göre baz yılı olarak 1. Yıl seçilmişse, 2. Yıldaki reel GSYİH kaçtır?

2) Tam sermaye hareketliliği ve esnek döviz kuru varsayımı altında uygulanan daraltıcı maliye politikasının sonuçlarını grafik yardımıyla açıklayınız

3)Çıktıyı ve işsizliği doğal seviyesinden saptırmadan enflasyonu kontrol altına alabilmesi için nasıl bir politika izlemelidir? Grafik yardımıyla açıklayınız.

4) Beklenen enflasyondaki artış Phillips eğrisi üzerinde nasıl bir değişmeye neden olur? Grafik yardımıyla açıklayınız.

5) Mali genişlemenin sadece faiz oranını arttırdığı durumu grafik yardımıyla açıklayınız.

6) Klasik makro iktisadi modeline göre, para stoğunda bir artma meydana geldiğinde toplam talep eğrisi, fiyatlar genel düzeyi ve reel gelir nasıl değişir? Garfik yardımıyla açıklayınız

7) Marjinal tüketim eğiliminin %75 ve vergi oranının ise %20 olduğu ve devlet bütçesinin açık verdiği bir ekonomide, kamu harcamaları 500 dolar artarken transfer harcamaları 500 dolar azalmışsa yeni durumda bütçe açığı ne yönde değişir?

8) Lucas arz eğrisinin geçerli olduğu bir ekonomide işsizlik oranının doğal işsizlik oranının altına indirilebilmesi için nasıl bir politika uygulanmalıdır. Grafik yardımıyla açıklayınız.

9) Para talebinin faiz esnekliğinin sonsuz olduğu duruma ne ad verilir? Grafik yardımıyla açıklayınız.

10) Toplam arz ve toplam talep eğrilerinde kullanılan değişkenler nelerdir? Yazınız. 

Koray Duman

http://www.kaktushaber.com/index.php/dergi/yazarlar/27-koray-duman/37-turkiye-de-issizlik-ve-istihdam-yaratmayan-ekonomik-buyume

Koray DUMAN

http://www.kaktushaber.com/index.php/dergi/yazarlar/27-koray-duman/46-turkiye-ekonomisinin-genel-gorunumu

Gelir Dağılımı ve Yoksulluk Koray DUMAN

Gelir Dağılımı ve Yoksulluk

Dünyanın en büyük ve en önemli sorunlarından biri de adaletsiz gelir dağılımı ve yoksulluk. Üstelik bu sorun artık ekonomik bir sorun olmayıp, sosyal bir soruna dönüşürken, her geçen gün biraz daha içinden çıkılmaz bir hal almaya devam ediyor. Son yıllarda hızla artan küreselleşme ve bunun servet sahipleri üzerindeki "olumlu" etkisi, gelir dağılım dengesini servet sahipleri lehine değiştirirken, dünyadaki gelir dağılımı ve yoksulluk çıkmazını da derinleştiriyor.

            Dünyada bu dengesizlikleri sürdürmek elbette imkânsızdır. Küreselleşme sorunları, birkaç yıldır dibe vurdu ve dünya ekonomisi hızla soğumaya başladı. Dünya yeni bir ekonomik düzen kurmak zorundadır. 

Bizim gibi yüksek cari açık veren bazı ülkelerin aynı zamanda dış borçları arttı ve durgunluk başlayınca ister istemez fakirleşme sürecine girdiler. Dış borçları çevirmek zorlaşınca ve bu ülkeler net dış borç ülkeler konumuna gelince, yurt dışına girenden fazla kaynak çıkışı olacak ve ülkeler fakirleşecektir. 

Cari fazla veren ülkelere gelince, bu ülkeler küreselleşmenin nimetlerinden en fazla faydalanan ülkeler oldu. Ancak spekülasyon sonucu bazı insanlar hızla zenginleşti, bir kısım halk da yoksullaştı. Muhakkak olan, ister zengin olsun, ister fakir olsun, tüm ülkelerde gelir dağılımı bozuldu, zengin-fakir farkı arttı. 

Her şey spekülatif sermayenin dünyaya hakim olması ile başladı... Spekülatif sermaye fahiş kâr peşinde koştu. Bunun için spekülatif sermayeyi kimse suçlayamaz. Suçlanması gereken devleti devre dışı bırakan ve sıcak para hareketlerinin kontrol dışında kalmasını sağlayan siyasi iktidarlardır.
Sermaye, bir mal veya hizmet üretmek için kullanılan makine ve teçhizat, fabrika ve atölye gibi fiziksel araç ve gereçleri ifade eder. Başka bir ifade ile reel yatırımlardır. Finans sektöründe ise sermaye, söz konusu bu fiziksel sermaye üzerindeki mülkiyet hakkını gösteren ve paraya dönüştürülebilen hisse senedi, tahvil ve bono gibi değerlerdir.

 Türkiye için 1980'ler önemli bir yapısal dönüşüm sürecidir. 24 Ocak 1980'deyürürlüğe giren yeni ekonomi programı ile ekonomik, toplumsal yapıda esaslı bir değişim gerçekleşirken 1990'lı yıllarda art arda yaşanan krizler ile birlikte ekonomi küçülerek, işsizlik artmıştır. Küreselleşme süreci, neo-liberal politikalar ve ekonomik krizlerin birleşik etkileri ülkede gelir dağılımının bozulmasına, toplumsal kesimler arasındaki uçurumun derinleşmesine ve yoksulluğun artmasına neden olmuş ve Türkiye, nispeten gelirin adil dağıldığı bir ülke olmaktan çıkıp, zengin ile yoksul arasındaki gelir farkının uçurum nitelemesini hak edecek düzeylere ulaştığı bir ülke durumuna gelmiştir.

Türkiye'de kişi başına düşen gelir son on yılda neredeyse 3 katına çıkmıştır. Yaklaşık75 milyon nüfusu ile Dünya Bankası tarafından üst orta gelirli bir sınıf olarak tanımlanmaktadır ve dünyanın 18. büyük ekonomisi durumundadır. (The World Bank, TurkeyOverviev) Buna rağmen yoksul nüfusun genel nüfusa oranında belirgin bir değişiklik olmamıştır. Aşağıdaki tablolar da bunlara ait veriler yer almaktadır.

OECD ülkeleri arasında gelir dağılımı adaletsizliğinde 3’üncü sırada yer alan Türkiye’nin Gini katsayısı (0.411), OECD ortalamasının (0.316) üzerinde.
Bununla birlikte, Türkiye maalesef küresel ekonomik krizden ciddi şekilde etkilenmiş olan İtalya, İspanya, Yunanistan ve Portekiz gibi  Avrupa ülkelerinden daha yüksek bir gelir dağılımı eşitsizliğine sahip. Diğer taraftan, Türkiye’ye ilişkin karşılaştırmalı göstergeler bununla da sınırlı değil. Türkiye’de göreli yoksulluk oranı yüzde 19.3 iken OECD ortalaması % 11.1. Ayrıca, Türkiye nüfusunun en zengin yüzde 10’luk kesiminin sahip olduğu gelir, en yoksul yüzde 10’luk kesimin elde ettiği gelirin 15 katına denk geliyor. Bu oranın OECD’de ortalama 9.8 olduğu görülüyor.

Kürese gelir eşitsizliğinin halen dünyamızın önemli bir sorunu olduğudur. Günümüzün bir olgusu olan küreselleşmenin bu sorunu hafifletici/çözücü roller icra edip etmeyeceğiyse önemli tartışma konularından biridir. Açık olan husus ise küresel eşitsizliğin son yüzyılda giderek artma eğilimi gösterdiğidir. Ülkeler arası eşitliksizlik yine bu dönemde artan bir trend izlemektedir. Global düzeyde ülke içi gelir eşitsizliklerinde bir azalma görülmesine rağmen, Türkiye’deki durum ise gelişmişlik düzeyine göre benzer ülkelerden daha kötüdür.

Gelir dağılımında gözlenen eşitsizlik sorunu daha derinleşen bir biçimde kaşlımıza yoksulluk sorunu olarak çıkmaktadır. Yoksulluğun belirli bölgelerde yoğunlaştığı mekânlar, yoksulluğu derinleştiren ve yoksulluğu yenmekten daha çok içselleştiren mekânlara dönüşmektedirler. Bu tür çevre bölgeler için özel müdahale biçimleri ortaya koymak genelde yeterli düzeyde etkili olamamaktadır. Örneğin o bölgeye özel transfer ödemeleri, yardım kampanyaları, özel Eğitim kampanyaları vb. faaliyetler yoksulluğu kalıcı  olarak yenmekten daha çok, yoksulluğun  yerleşmesine katkıda bulunmaktadır. Bütün bunların yerine daha doğru bir strateji, bu tür çevre mekânlar ile merkez mekânlar arasındaki kanallar› canlı› tutmak ve geliştirmektir. Yoksulluk kültürünün yerleşmesini en hızlı engelleyecek yöntemlerden biri budur.

Ekonomi ve Çevre Koray DUMAN

EKONOMİ VE ÇEVRE

Son yıllarda ülkeleri ve hükümetleri meşgul eden meseleler yalnız enflasyon, dış ticaret açıklan, bütçe açıklan, hızlı nüfus artışı, işsizlik, konut sorunları olmayıp k a l k ı n m a n ı n,  gelişmenin beraberinde getirdiği çevre sorunlarının da önemli yer tuttuğu bilinen bir gerçektir. Nitekim Çevre sorunla­rının toplumsal ve siyasal yaşamın gündemine girmeye başladığı 1970"li yıllarda, ekonomik, sosyal ve do­ğal bilim dallarında çalışan çeşitli araştırmacılar çevre sorunları ile ekonomik gelişme arasındaki iliş­kiler üzerinde çalışmaya başlamış­lardır. Bu çalışmalar zamanla sürdürülebilir kalkınma kavramının çerçevesini oluşturmuştur. 1987 yı­lında Uluslararası Ekolojik Ekono­mi Topluluğu"nun kurulmasıyla, bu yeni perspektif ekolojik ekonomi olarak tanımlanmıştır.

Her yaşadığımız çevre felaketi sonucunda hem ekonomiler hem de insanlık büyük zararlarla karşı karşıya kalıyor. Yaşananlar sonrası acil olarak çeşitli tezler üretilip, bir an önce ekonomik tedbirler alınması gündeme geliyor. Bu açıdan değerlendirecek olursak, günümüzün ekonomi anlayışının da eskidiğini kabullenmek zorundayız. Artık hepimiz biliyoruz ki, büyüyen ekonomiler beraberlerinde çevre felaketlerini ve insan sağlığını tehdit eden unsurları da tetikliyor.

 Nitekim BM Çevre Programı’nın raporunda vahim tespitler var. Bu rapora göre, 1 buçuk milyar insanın su kaynaklarının kısıtlı olduğu yerlerde yaşadığına dikkati çekiyor, eğer bugün 7 milyar olan dünya nüfusunun 2050’de tahmin edildiği gibi 9 milyara tırmanması durumunda su ve gıda sıkıntısı yaşanabileceğini belirtiyor.

Rapor ayrıca küresel ısınmanın artması ve yağmur alan bölgelerin değişmesinin de gıda ve su kaynaklarında yaşanan sıkıntıyı arttırabileceğini kaydediyor. Uzmanlara göre yalnızca Afrika kıtasında, bu yüzyılın sonunda tarım ürünlerinde yüzde 15 ila 30 oranında azalma olabilir. Durumun ne kadar vahim olduğu yadsınamaz bir gerçek olarak karşımızda durmakta.

Petrol ve kömür gibi ucuz fosil yakıt kullanımına dayalı enerji sistemleri ve havadaki karbondioksit miktarını iki katına çıkaran sistemlerle büyüyen ekonomilerin ekolojik travmaları da beraberlerinde getirdiği görülebilir.

Ancak Çevresel bozulmaya karşı çabaların öncelikle gelişmiş ülkelerden başlaması gerekir ki eşitsizlik ve yoksulluk artmasın. Aksi taktirde büyük bölümü eşitsiz ve yoksul olan bir dünyanın çevresel bozulma yaratmadan bir gelecek düşünmesi zor olacaktır. Böyle bir kirlenmiş dünyadan en fazla etkilenecek kesim onlar olsa bile. Bu nedenle makyaj tedbirleri ile çevresel bozulmanın bazı sonuçlarını ortadan kaldırmak için değil sebeplerine uzanarak yapısal önlemler almak için çaba göstermek gerekir. Ayrıca çevre kirliliğinin önlenmesi konusunda kirliliğe sebep olan birimlerin tercihlerinin yanı sıra toplumun ve kamu yöneticilerinin tercihleri de büyük önem taşımaktadır

Ekonomik ve sosyal kalkınma ile çevre sorunlarını birbirinden soyutlamak olanaksızdır. Çevre, yaşanan ortamdır. Ekonomik faaliyetler bu ortamda yapılmakta ve gelişmektedir. Doğal olarak bu faaliyetlerin sonuçta karlılık ve verimlilik üretmesi esas kabul edilir. Bu düşüncenin çevreye duyarlı hale getirilmemesinden kaynaklanan yatırım düşünceleri ekolojik bozulmalara neden olacaktır.

Sürdürülebilir kalkınmanın temelinde çevreye uyumlu ekonomik faaliyetlerin olduğu unutulmamalıdır. Ekonomik anlamda kalkınma ile çevre birbirinin tamamlayıcısıdır. Yanlış sanayileşme ve kentleşme sonucu doğal kaynaklar tüketilerek çevre kirliliği hızla artmaktadır. Ekonomik faaliyetler arttıkça çevre sorunlarını da yeni kavramlarla ortaya çıkarmaktadır. Marjinal faydanın yaratacağı sosyal maliyetleri içine alabilecek yatırımların yapılmasıyla çevre kirliliğini en aza indiren ekonomik kalkınma hedeflenmelidir. Çevresel önleme maliyetleriyle en az çevre sorunu yaratan ve ekonomik gelişmeyi engellemeyen yeni yöntemler geliştirip ekonomik faaliyetlerin sürdürülmesinde kirlenme düzeyleri arasındaki farkları gidererek büyüme sağlanmalıdır.

Yatırım projelerinde çevre maliyetlerinin payını arttırıp kaynaklar etkin kullanılmalıdır. Çevre koruma ve geliştirme maliyetleri, ekonomik büyümeyi yavaşlatmayan bir stratejik tasarımla yönlendirilmelidir.

Teknolojik yenilenmeler ile bu soruna çözüm üretmek yerinde olabilecektir. Yeni teknolojilerle, üretimi sınırlamadan çevre sorunlarına çözüm getirmek 21.yüzyıl iktisat ve işletmecilerin en önemli sorumluluğu olduğu düşüncesi hakim olmalıdır.

İktisat biliminin stratejilerine uygun vergileme yöntemi ile çevre kirliliği denetim altına alınabilir. ABD, Almanya, Hollanda, Fransa, Norveç ve İsveç’te çeşitli adlar altında çevre vergisi alınmakta ve bu ülkelerin bazılarında çevre giderlerini muhasebe tekniğine uygun olarak kayıtlanmaktadır. Doğal kaynakların kullanımı bile üretimden beklentilerin yanında toplumun yararlarını da dikkate alan çevre ekonomisinin geliştirme zorunluluğu günümüzde daha da önemli duruma gelmiştir. Özellikle atık yönetimi kavramı ve atık değerlendirmede yapılan maliyet analizleri, bu görevleri sürdüren teknik elemanlara eğitim şeklinde tanımlatılmalı ve üniversitelerin de işbirliği içerisinde sürekli eğitim desteği ile çevre bilinci geliştirilmeye devam ettirilmelidir.

Çevre ve ekonomik maliyet ayrılmaz birlikteliklerini daha seviyeli bir yaşam modeli ile sürdürmek zorunda olduğu gerçeği ise kaçınılmaz bir durum olarak sürekli karşımızda olacaktır.

Erinç Yeldan /KÜRESEL BORÇLANMA

Krizin sekizinci yılını tamamlamak üzereyiz. Kapitalizmin “1930 Büyük Buhranı’ndan”bu yana en uzun süreli ve sistemik nitelikli krizi aşama aşama evriliyor. Bildiğimiz üzere krizin ilk aşaması 2008 Eylül ayında Amerika’da konut kredileri piyasasında“eşik altı - vasıfsız” varlıklara dayalı fonlama balonunun çözülmesi ile patlak vermiş; daha sonra da Avrupa kamu borç krizi ile derinleşmişti. Şimdi ise krizin üçüncü evresini yaşamaktayız: yükselen piyasa ekonomilerinde durgunluk ve yavaşlama... Sanki üç ayrı süreçte evrilmiş gibi gözüken küresel krizin ortak bir noktası var: küresel borçlanma. Kapitalizmin finansallaşması ile ortaya dökülen ucuz ve bol kredinin hane halkları, şirketler ve devletler arasında deyim neredeyse kapışılmasına dayalı borç sarmalı, küresel bir salgına dönüşmüş durumda. Borç sarmalına dayalı krizler elbette yeni bir olgu değil. Ancak tam da ana akım neoliberal iktisat yaklaşımının her türlü sorunun yanıtının bulunulduğuna inandığı bir dönemde -ve işler de tam istenildiği gibi düzene girmiş; küreselleşme denilen neoemperyalist yeni paylaşım süreci meyvelerini vermeye başlamış iken- kapitalizmin merkezlerinden çevre ekonomilerine borçlandırma yoluyla yayılan bu salgının çözümü yakın gelecekte gözükmüyor. Her üç evrede de özel sektörün borçlanma iştahı önemli bir açıklayıcı değişken olarak öne çıkmakta. İlk dönemde Amerikan konut piyasasına aktarılan küresel tasarruf fazlasının yarattığı köpükler, ikinci evrede Avrupa’nın Yunanistan, İspanya, Portekiz, İrlanda gibi çevre ekonomilerinde “siesta” öyküleriyle birleşerek büyük durgunluğa dönüşmekteydi. Durgunluğu aşmak için sürdürülen QE -miktar kolaylaştırması operasyonlarıyla varılan noktada da küresel faizler sıfır alt sınırına dayanmış; para piyasalarının yarattığı aşırı likidite bolluğu ise yükselen piyasa ekonomilerinde tasarruf,– yatırım dengesini tahrip etmişti. Bu süreçte iki grup ayrışma gözlendi: Birinci grupta cari işlemler fazlaları veren ve yüksek boyutta uluslararası rezerve sahip olan ekonomiler yer aldı. Çin ve Kore’nin başını çektiği bu grup, süregelen krizi düşük büyüme hızları ve yurtiçi talep odaklı büyümeyle aşma çabasında. Bu ülkeler küresel krizi, “durgunluk ve yavaşlayanbüyüme” üzerinden yaşamakta.İkinci grupta ise sermaye akımlarına aşırı bağımlı, yüksek cari işlemler açığı sergileyen ve cari işlemler açığını da ya mevcut rezervleri eriterek ya da kayıtdışı sermaye (net hata noksan) akımlarını uyararak karşılamaya çabalayan ülkeler var. Brezilya, Malezya ve elbette Türkiye, bu ülkeler grubu içerisinde. Görece yüksek enflasyon, düşük tasarruflar ve yüksek işsizlik ile söz konusu ekonomiler krizi daha sert bir çöküş yaşamadan, en iyi şartlarda “uzayan durgunluk” koşullarında aşma çabasında. Sermaye girişlerine aşırı bağımlılık bu ülkelerin ortak yazgısı olarak gözleniyor; Amerikan Merkez Bankası’nın (Fed’in) artık bir yılan hikâyesine dönen faiz artırımı kararını da süregelen bir tehdit olarak algılamaktalar. Fed gerçekten beklenen faiz artırımına giderse ve Amerikan ekonomisi yeniden küresel tasarruf fazlasının merkez adresine dönüşürse, dünya ekonomisinin dengeleri 2008 başına geri döner mi? Amerika kaynaklı yeni bir borç-köpük sarmalı küresel krizi dördüncü bir evreye sürükler mi? Her ne kadar “aynı suda iki kez yıkanılmaz”denilmiş ise de...

Trabzonspor Marşı

İktisatçılar için çalışma soruları

1)Devletin Makro iktisadi bir aktör olarak yer aldığı;dış ticaretin söz konusu olmadığı bir ekonomide marjinal tasarruf eğilimi 0,2 ise çarpan kaçtır?

a) Bulunamaz    b) 7      c)5       d)3       e)1

2) Yurtdışı gelir düzeyi artarsa aşağıdakilerden hangisi gerçekleşir?

a) IS Eğrisi sağa doğru kayar

b) IS eğrisi sola doğru kayar

c) LM eğrisi sağa doğru kayar

d) LM eğrisi sola doğru kayar

e) LM eğrisi yatıklaşır

3) Eğer ekonomide dış açık ve eksik istihdam varsa hangi politikanın uygulanması doğru olur?

a) Genişletici mali politika

b) Genişletici para politikası

c) Daraltıcı para politikası

d) Daraltıcı maliye politikası

e) Gelirler politikası

4) Yabancı paranın ulusal para cinsinden fiyatına ne denir?

a) Dış açık

b) Döviz kuru

c) Revalüasyon

d) Devalüasyon

e) Kotasyon

5) Marjinal tasarruf eğiliminin yüksek olması aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

a) Göreli olarak daha dik IS eğrisinin

b) Göreli olarak daha dik LM eğrisinin

c) Göreli olarak daha yatay IS eğrisinin

d) Göreli olarak daha yatay LM eğrisinin

e) Göreli olarak daha dik toplam harcama eğrisi

6) Kamu harcamalarının iç borçlanma yoluyla finanse edilmesi sonucu faiz oranının artmasına ve özel sektör yatırımlarının olumsuz etkilenmesine ne ad verilir?

a) Likidite tuzağı

b) Crowding out

c) Crowding in

d) Fisher etkisi

e) Keynes etkisi

7) Keynes’e göre aşağıdaki durumlardan hangisinde Para arzındaki artış faiz oranlarını etkilemez?

a) Ekonomi tam istihdamda olduğunda

b) Ekonomide fiyat istikrarı olduğunda

c) Ekonomi likitide tuzağında olduğunda

d) Ekonomi ara aralıkta olduğunda

e) Ekonomi klasik aralıkta olduğunda

8)Genişletici mali politika aşağıdakilerden hangisine yol açar?

a) Sadece tüketimi azaltır

b) Sadece yatırımları arttırır

c) Tüketimi ve yatırımları azaltır

d) Tüketimi ve yatırımları arttırır

e) Tüketimi arttırır ve yatırımları azaltır

9) Para arzının azalması aşağıdakilerden hangisine yol açar?

a) Gelir artışına

b) Döviz kuru artışına

c) Gelir ve faiz düşüşüne

d) Gelir ve faiz artışına

e) Faiz artışına

10) Para otoritesi faiz oranını sabit tutmaya yönelik bir politika izliyorsa; IS-LM modeline göre vergilerdeki bir artıştan gelir nasıl etkilenir?

a) Değişmez

b) Artar

c) Azalır

d) Kısa dönemde artar uzun dönemde azalır

e) Kısa dönemde azalır uzun dönemde artar

11) Merkez bankasının faiz oranlarını hedeflenmesi durumunda LM eğrinsin şekli nasıl olur?

a) Yatay

b) Dikey

c) Pozitif eğimli

d) Negatif eğimli

e) L Şeklinde    

12) I. Yatırımlar

      II. Faiz oranları

     III. Otonom Vergiler

Keynesyen yaklaşıma göre para arzı artışı yukarıdakilerden hangisini arttırır??

a) Yalnız I

b. Yalnız II

c) Yalnız III

d) I ve II

e) II ve III

13) Aşağıdakilerden hangisi milli gelirin bir unsuru değildir?

a) Tüketim harcamaları

b) Yatırım harcamaları

c) Faiz haddi

d) Kamu alımları

e) Net ihracat

14) Aşağıdakilerden hangisi tam sermaye hareketliliği

durumunda esnek kur sisteminde parasal genişlemenin

sonucudur?

a) Milli gelir artar, ulusal para değer kazanır, ticaret dengesi

 iyileşir

b) Milli gelir değişmez, net ihracat azalır

c) Milli gelir artar, ticaret dengesi iyileşir, ulusal para değer

 yitirir

d) Milli gelir artar, ticaret dengesi olumsuz etkilenir

e) Milli gelir değişmez ticaret dengesi iyileşir.

15) Açık ekonomide IS  eğrisi ile ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisi doğrudur?

a) Açık ekonomide IS eğrisi paralel bir şekilde sağa doğru kayar

b) Açık ekonomide IS eğrisi paralel bir şekilde sola doğru kayar

c) Açık ekonomide IS eğrisi yatıklaşır

d) Açık ekonomide IS eğrisi dikleşir

e) Açık ekonomide IS eğrisi değişmez

16) Sermaye hareketliliğinin tam olduğu durumlarda ödemeler bilançosu eğrisinin konumu hakkında ne söylenebilir?

a. Reel gelir eksenine diktir

b. Pozitif eğimlidir

c. Reel gelir eksenine paraleldir

d. Negatif eğimlidir

e. Faiz eksenine paraleldir

17) Esnek kur sisteminde 1 doların 1,5 YTL den 2 YTL ye çıkması durumunda aşağıdakilerden hangisi gerçekleşir?

a) Revalüasyon

b) Cari açık

c) Ulusal paranın değer kazanması

d) Ulusal paranın değer kaybetmesi

e) Yabancı paranın değer kaybetmesi

18) Sabit döviz kuru ve sermayenin tam hareketliliği varsayımları altında aşağıdakilerden hangisini uygulamak etkin olacaktır?

a) Daraltıcı maliye politikası

b) Daraltıcı para politikası

c) Sıkı para politikası

d) Genişletici para politikası

e) Gelirler politikası

19) LM eğrisi üzerinde Keynesgil aralıkta hangi politika daha etkindir?

a) Para politikası

b) Maliye politikası

c) Gelirler politikası

d) İhracat politikası

e) Destekleyici politikalar

20)Marjinal tüketim eğilimininin düşük olması aşağıdakilerden hangisini gösterir?

a) LM eğrisinin göreli olarak daha yatık olduğunu

b) LM eğrisinin göreli olarak dik olduğunu

c) IS eğrinsin göreli olarak yatık olduğunu

d) IS eğrisinin göreli olarak dik olduğunu

e) LM eğrinsinin sonsuz eğimli olduğunu

21)Bir ekonomide tüketim harcamaları 100 birim, özel kesim tasarrufları 50 birim, vergiler 60 birim, yatırım harcamaları 45 birim, transfer ödemeleri 20 birim ve dış ticaret açığı 30 birim ise bu ekonomide denge milli gelir düzeyi kaç birimdir?

a) 190   b) 210   c) 230   d) 250   e) 270

22) İki kesimli bir ekonomide tüketim fonksiyonun denklemi C=800+0,6Y dir. Bu ekonomide yatırım harcamaları 1200 birim ise denge milli gelir düzeyi kaçtır?

a) 5000 b) 6000 c)7000  d)8000  e) 9000

23) Tüketim harcamalarında meydana gelen değişmelerin yatırımlar üzerinde meydana getireceği etkiye ne ad verilir?

a) Çarpan etkisi

b) Hızlandıran etkisi

c) İkame etkisi

d) Gelir etkisi

e) Fiyat etkisi.

24) Gelir 1200, tüketim 500, yatırımlar 400, devlet harcamaları 100 olan dışa açık bir ekonomide net ihracat miktarı kaçtır?

a) 300   b) 270   c) 220   d)200    e)100

25) Bir ekonomide tasarruflar 95, yatırımlar 50 kamu harcamaları 80 ihracat 40, ithalat 60 vergiler 35 olduğuna göre , transfer ödemeleri kaçtır?

a) 10     b) 20     c) 30     d)40      e)50

26) Toplam tüketim fonksiyonunun C=100+0,5Y_d olduğu bir ekonomide hükümet harcamaları 500, planlanmış yatırımlar 150 ve vergilerde 500 birim ise denge milli gelir düzeyi kaç birimdir?

a) 800   b) 900   c)1000  d) 1100 e) 1200

27) Kapalı bir ekonomide marjinal tüketim eğilimi 0,9 ve vergi oranı 0,33 ise çarpan kaçtır?

a) 10     b9 5      c) 2,5    d) 2      e) 0,5

28) Belli bir dönemde bir ülke sınırları içinde üretilen tüm nihai mal ve hizmetlerin toplam piyasa değerine ne denir?

a) GSMH       b) SMH  c) GSYİH d) KG  e)HG   

29) Bir ülkenin nüfusu 300.000, işgücü 200.000 ise ve 150.000 kişi istihdam ediliyorsa işsizlik oranı yüzde kaçtır?

a) 16,7  b) 25     c) 33,3  d) 50     e) 75

30)Keynesyen modelde istihdam düzeyinin temel belirleyicisi aşağıdakilerden hangisidir?

a) Tüketim düzeyi

b) Faiz hadleri

c) Fiyatlar

d) Ücretler

e) Toplam talep düzeyi

İktisada Giriş Soruları

1)      Monopolcü rekabeti tanımlayınız ve bu piyasadaki bir firmanın talep ve hâsılat eğrilerini değerlendiriniz.

2)      Tam rekabet, monopol ve monopolcü rekabet piyasalarındaki uzun dönem firma dengelerini şekil çizerek açıklayınız

3)      Monopolde arz eğrisi var mıdır? Açıklayınız

4)      Fiyat farklılaştırmasını tanımlayınız ve fiyat farklılaştırma türlerini açıklayınız

5)      Tam rekabet piyasasında firmanın kısa dönem arz eğrisinin türetilişini açıklayınız

6)      Tam rekabet piyasasının özelliklerini açıklayınız ve Kısa dönem dengeyi toplam maliyet toplam hâsılat yaklaşımıyla gösteriniz

7)      Azalan verimler yassını tanımlayınız Emeğin marjinal ve ortalama ürünleri arasındaki ilişkiyi grafik yardımıyla açıklayınız

8)      Ortalama toplam maliyet ortalama değişken maliyet ortalama sabit maliyet ve marjinal maliyet eğrilerini şekil yardımıyla açıklayınız.

9)      Topla fayda ve marjinal fayda arasındaki ilişki şekil çizerek açıklayınız

10)  Farksızlık ve eş ürün eğrilerini kısaca tanımlayınız ve özelliklerini yazınız.

Türkiye Ekonomisi Büyüme Rakamlarını Anlama Klavuzu

Akat, Asaf Savaş (2013.06.20): “Kişi başına gelir 
polemiği”, Vatan Gazetesi, http://goo.gl/xPJXf.

Balcı, Barış (2013.06.19): “Ekonomide ‘gerçek 
büyüme’ tartışması”, Hürriyet Gazetesi, internet: 
http://goo.gl/JopNm, gazete: http://goo.gl/F2a1z.

Cansen, Ege (2013.06.08): “Memleketimden iktisat 
efsaneleri”, Hürriyet Gazetesi, http://goo.gl/kaWTu.

Cansen, Ege (2013.06.19): “Dani Rodrik ve Mehmet 
Şimşek”, Hürriyet Gazetesi, http://goo.gl/DARYw.

Cigizoğlu, Okan (2013.06.18): “Demystifying the 
Turkish economic success under AKP governance”, 
html: http://goo.gl/KB4Rm, pdf: http://goo.gl/
EFr8E.

CNBCeFinans (2013.06.17): “Twitter’da Şimşek ve 
Rodrik tartışması”, CNBC-e, http://goo.gl/u1MXq.

Cockburn, Patrick (2012.02.22): “Is Turkey’s economic 
miracle about to fade away?”, Independent, http://
goo.gl/dgGRl (Türkçesi: http://goo.gl/PhpbL).

Deliveli, Emre (2013.06.21): “Macroeconomics 101 for 
finance ministers”, Hürriyet Daily News, http://goo.
gl/u2woq.

Gürses, Uğur (2013.06.18): “Milli gelirdeki artış oranı 
ne?”, blog yazısı, http://goo.gl/j6ZRD.

Kibritçioğlu, Aykut (1998): “İktisadi büyümenin 
belirleyicileri ve yeni büyüme modellerinde beşeri 
sermayenin yeri”, AÜSBF Dergisi, http://goo.gl/
pvLcc.

Kibritçioğlu, Aykut (2013): “Akademik iktisatçıların 
siyaset ve siyasi partilerle ilişkileri hakkında bazı 
düşünceler”, İktisat ve Toplum Dergisi, Yıl 3, Sayı 
31-32 (Mayıs-Haziran), s. 19-24

Türkiye’nin Gayrisafi Yurtiçi Hasılası 2002-2012′de Ne Kadar Büyüdü?

http://www.efilyayinevi.com/upload/mce/aykutkibritcioglu.pdf

İktisat Öğrencileri İçin Sömestr Okuma Listesi

Ulusların Düşüşü: Güç, zenginlik ve yoksulluğun kökenleri — Daron Acemoğlu & James Robinson (Doğan Kitap) http://bit.ly/1fqLfwz
Darwin Ekonomisi: Özgürlük, Rekabet ve Kamu Yararı — Robert H. Frank (Efil Yayınları) http://bit.ly/1bW8Yq9
İstikrarsız Bir Ekonominin İstikrarı — Hyman P. Minsky (Efil Yayınları) http://bit.ly/1bW8Yq9

İktisat Sosyolojisi - Smelser & Swedberg (Sentez Yay.)(Princeton Tanıtımı: http://bit.ly/1dawvCK)

Paranın Yükselişi: Dünyanın Finansal Tarihi — Niall Ferguson (YKY)http://bit.ly/1flutmC

İktisadi Düşünce Tarihi: Modern İktisasın İnşası — Mark Skousen 

Akıllı Küreselleşme — Dani Rodrik (Efil Yayınları)http://bit.ly/1iZ6OZU

Adam Smith Pekin'de: 21. Yüzyılın Soykütüğü — Giovanni Arrighi (Yordam) http://bit.ly/JPfSlg

Bir Bilim Olarak İktisat Tarihinin Doğuşu

Yazar: 

Orhan Kurmuş

Yayın: 

Yordam Yayınevi

TRABZONSPOR CANDIR

İKTİSADA GİRİŞ DERSİ ÇALIŞMA SORULARI

1)Tüketicilerin gelirlerinde meydana gelen değişikliklerin malın talep miktarına etkisini gösteren eğrilere ne ad verilir?

a) Talep eğrisi

b) Gelir eğirleri

c) Engel eğrileri

d) Farksızlık eğrileri

e) Miktar eğrisi

2) Başka bir malın fiyatında oluşan nispi değişikliğin , ilgili malın talep miktarında oluşturacağı nispi değişikliklere ne ad verilir?

a) Değer esnekliği

b) Talebin fiyat esnekliği

c) Nokta talep esnekliği

d) Yay esnekliği

e) Çapraz talep esnekliği

3) Balık pazarında diğer balıkların fiyatları değişmez iken hamsi akını nedeniyle hamsi fiyatları 200bin TL’den 100 bin TL’ye düştüğünü varsayalım. Bu durumda istavrit talebinin günde 100 kg’dan 600 kg’a düştüğü gözlenmiştir. Buna göre çapraz talep esnekliği kaçtır?

a) 4/5

b) 2/4

c) -3/4

d) 1/3

e) -2

4) Y malının fiyatı azaldığında X malına olan talep artıyorsa bu mal için aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

a) Düşük maldır

b) Tamamlayıcı maldır

c) Fakir maldır

d) İkame maldır

e) Lüks maldır

5) Y malının fiyatı azaldığında X malına olan talep de azalıyorsa bu mal için  aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

a) Düşük mal

b) Tamamlayıcı mal

c) Fakir mal

d) İkame mal

e) Lüks mal

6) Y malı fiyatı %10 arttığında X malı talebi %30artıyorsa çapraz talep esnekliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

a) 2 ve tamamlayıcı mal

b) -3 ve tamamlayıcı mal

c) 1/3 ve ikame mal

d) 3 ve ikame mal

e) -1/3 ve tamamlayıcı mal

7) A ve B gibi iki mal arasındaki çapraz talep esnekliğinin değeri negatif i se bu iki mal nasıl mallardır?

a) Lüks mal

b) Rakip mal

c) Tamamlayıcı mal

d) Serbest mal

e) Düşük mal

8) Çapraz talep esnekliğinin değerinin sıfır çıkması durumunda bu ik mal ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

a) Tamamlayıcı mal

b) İkame mal

c) Düşük mal

d) Lüks mal

e) İlişkisiz mal

9)Aşağıdakilerden hangisi talepte kaymaya neden olmaz?

a) Malın fiyatındaki değişme

b) Tüketici gelirindeki değişme

c) Tüketicinin zevk ve tercihlerindeki değişmeler

d) Tüketicilerin beklentilerindeki değişme

e) İlişkili malların fiyatlarındaki değişmeler

10) Bir malın satılmak istenilen miktarı ile fiyatı arasındaki doğru yönlü ilişkiye ne ad verilir?

a) Arz

b) Arz kanunu

c) Arz fonksiyonu

d) Arz eğrisi

e) Talep kanunu

11) Devletin yasa ve düzenlemelerle belirli bir mal veya hizmetin fiyatını tespit etmesine ne ad verilir?

a) Fiyat kontrolleri

b) Taban fiyat

c) Tavan fiyat

d) Üretim kotası

e) Miktar kontrolleri

12) Devletin tüketicileri korumak için piyasada işlem görecek en yüksek fiyatı belirlemesine ne ad verilir?

a) Taban fiyat

b) Üretim kotası

c) İthalata kotası

d) Tavan fiyat

e) Vergi yansıması

13) Piyasa denge fiyatı ile arz eğrisi arasında kalan alan aşağıdakilerden hangisini verir?

a) Tüketici rantı

b) Firma rantı

c) Ekonomik rant

d) Üretici rantı

e) Kıtlık rantı

14) Kısa dönemde değişken girdi miktarı arttırılırken toplam fiziki ürünün azalma eğilimine girmesi aşağıdakilerden hangisinin sonucudur?

a) Marjinal fiziki ürünün maksimum olması

b) Marjinal fiziki ürünün sıfır olması

c) Artan marjinal verimlilik

d) Azalan marjinal verimlilik

e) Negatif marjinal verimlilik

15) Tam rekabet piyasasında fiyat üzerinde hiçbir kontrol gücü olmayan iktisadi birime ne ad verilir?

a) Fiyat yapıcı

b) Fiyat azaltıcı

c) Fiyat kabullenici

d) Fiyat belirleyici

e) Fiyat etkileyici

16) Toplam gelirin satış miktarına oranlanmasıyla aşağıdakilerden hangisi elde edilir?

a) Marjinal gelir

b) Marjinal maliyet

c) Ortalama gelir

d) Ortalama maliyet

e) Ortalama kar

17) Aşağıdaki mallara ilişkin piyasalardan angisi tam rekabet koşullarına daha yakındır?

a) Sabun piyasası

b) Televizyon piyasası

c) Otomobil piyasası

d) Ekmek piyasası

e) Bira piyasası

18) Aşağıdakilerden hangisi tekel piyasasının ortaya çıkış nedenlerinden biri değildir?

a) Patentler ve lisanslar

b) Yasal tekeller

c) Doğal tekeller

d) Hammadde kaynaklarına sahip olma

e) Piyasaya giriş ve çıkışların sahip olması

19) Tekelci firmanın talep eğrisinin biçimi nasıldır?

a) Orijinden çıkan bir doğru

b) Yatay eksene paralel bir doğru

c) Azalan eğimli bir eğri

d) Dikey eksene paralel bir doğru

e) Pozitif eğimli bir eğri

20) Tekelci firmanın aynı zamanda endüstri olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

a) Malın yakın ikamesinin olmamamsı

b) Satıcı sayısının çok olması

c) Fiyat farklılaştırmasının olması

d) Alıcı sayısının tek olması

e) Mal farklılaştırmasının olması

21) Birbirinden bağımsız olarak hareket eden çok sayıda firmanın arklılaştırılmış ürünler sattığı piyasa aşağıdakilerden hangisidir?

a) Tekel piyasası

b) Tam rekabet piyasası

c) Oligopol piyasası

d) Tekelci rekabet piyasası

e) Düopol piyasası

22) Kısa dönemde tekelci rekabet piyasası hangi piyasaya benzer?

a) Tam rekabet piyasası

b) Tekel piyasası

c) Oligopol piyasası

d) Düopol piyasası

e) Monopson piyasası

23) Oligopol piyasasında faaliyette bulunan firmaların ürünlerinin homojen olmadığı oligopol türü aşağıdakilerden hangisidir?

a) Kısmi oligopol

b) Tam oligopol

c) Saf oligopol

d) Farklılaştırılmış oligopol

e) Düopol

24) Toplam gelirdeki değişmenin faktör miktarındaki değişime oranlanmasıyla aşağıdakilerden hangisi elde edilir?

a) Marjinal fiziki ürün

b) Marjinal faktör maliyeti

c) Marjinal ürün değeri

d) Ortalama ürün değeri

e) Ortalama fiziki ürün

25) İktisatta işgücünün yerine makinenin kullanılmasına ne ad verilir?

a) İkame

b) Otomasyon

c) Sübvansiyon

d) Değişim

e) İlerleme

26) Faktör sahibinin sahip olduğu faktörü üretimde kullanılması amacıyla kiraya verip vermememsi kararına ne ad verilir?

a) Faktör talebi

b) Faktör arzı

c) Faktör piyasası

d) Faktörün piyasa dengesi

e) Faktör geliri

27) Aşağıdakilerden hangisi reel faiz oranını verir?

a) Beklenen enflasyon- Nominal faiz oranı

b) Beklenen enflasyon+Nominal faiz

c) Nominal faiz oranı- Beklenen enflasyon oranı

d)nominal faiz oranı* beklenen enflasyon oranı

e) nominal faiz oranı/ beklenen enflasyon oranı

28) Sadece satan alan için fayda sağlayan mallara ne ad verilir?

a) Özel mallar

b) Kamusal mallar

c) Yarı kamusal mallar

d) Tüketici mallar

e) Üretici mallar

29) Bir mal veya hizmeti satın alan ve ya satanların yanında üçüncü kişilerin de fayda sağlamasına ne ad verirli?

a) Sosyal fayda

b) Dışsallık

c) Pozitif dışsallık

d) Negatif dışsallık

e) Bedavacılık

30) Bir malın üretimi sırasında ortaya çıkan marjinal özel maliyet ile marjinal dışsal maliyet’in toplamına ne ad verirli?

a) Negatif dışsallık

b) Marjinal sosyal maliyet

c) Marjinal sosyal fayda

d) Marjinal maliyet

e) Toplam sosyal maliyet

 Adı ve Soyadı:

Numarası:

Bölümü:

1)Tüketicilerin gelirlerinde meydana gelen değişikliklerin malın talep miktarına etkisini gösteren eğrilere ne ad verilir?

a) Talep eğrisi

b) Gelir eğirleri

c) Engel eğrileri

d) Farksızlık eğrileri

e) Miktar eğrisi

2) Başka bir malın fiyatında oluşan nispi değişikliğin , ilgili malın talep miktarında oluşturacağı nispi değişikliklere ne ad verilir?

a) Değer esnekliği

b) Talebin fiyat esnekliği

c) Nokta talep esnekliği

d) Yay esnekliği

e) Çapraz talep esnekliği

3) Balık pazarında diğer balıkların fiyatları değişmez iken hamsi akını nedeniyle hamsi fiyatları 200bin TL’den 100 bin TL’ye düştüğünü varsayalım. Bu durumda istavrit talebinin günde 100 kg’dan 600 kg’a düştüğü gözlenmiştir. Buna göre çapraz talep esnekliği kaçtır?

a) 4/5

b) 2/4

c) -3/4

d) 1/3

e) -2

4) Y malının fiyatı azaldığında X malına olan talep artıyorsa bu mal için aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

a) Düşük maldır

b) Tamamlayıcı maldır

c) Fakir maldır

d) İkame maldır

e) Lüks maldır

5) Y malının fiyatı azaldığında X malına olan talep de azalıyorsa bu mal için  aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

a) Düşük mal

b) Tamamlayıcı mal

c) Fakir mal

d) İkame mal

e) Lüks mal

6) Y malı fiyatı %10 arttığında X malı talebi %30artıyorsa çapraz talep esnekliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

a) 2 ve tamamlayıcı mal

b) -3 ve tamamlayıcı mal

c) 1/3 ve ikame mal

d) 3 ve ikame mal

e) -1/3 ve tamamlayıcı mal

7) A ve B gibi iki mal arasındaki çapraz talep esnekliğinin değeri negatif i se bu iki mal nasıl mallardır?

a) Lüks mal

b) Rakip mal

c) Tamamlayıcı mal

d) Serbest mal

e) Düşük mal

8) Çapraz talep esnekliğinin değerinin sıfır çıkması durumunda bu ik mal ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

a) Tamamlayıcı mal

b) İkame mal

c) Düşük mal

d) Lüks mal

e) İlişkisiz mal

9)Aşağıdakilerden hangisi talepte kaymaya neden olmaz?

a) Malın fiyatındaki değişme

b) Tüketici gelirindeki değişme

c) Tüketicinin zevk ve tercihlerindeki değişmeler

d) Tüketicilerin beklentilerindeki değişme

e) İlişkili malların fiyatlarındaki değişmeler

10) Bir malın satılmak istenilen miktarı ile fiyatı arasındaki doğru yönlü ilişkiye ne ad verilir?

a) Arz

b) Arz kanunu

c) Arz fonksiyonu

d) Arz eğrisi

e) Talep kanunu

11) Devletin yasa ve düzenlemelerle belirli bir mal veya hizmetin fiyatını tespit etmesine ne ad verilir?

a) Fiyat kontrolleri

b) Taban fiyat

c) Tavan fiyat

d) Üretim kotası

e) Miktar kontrolleri

12) Devletin tüketicileri korumak için piyasada işlem görecek en yüksek fiyatı belirlemesine ne ad verilir?

a) Taban fiyat

b) Üretim kotası

c) İthalata kotası

d) Tavan fiyat

e) Vergi yansıması

13) Piyasa denge fiyatı ile arz eğrisi arasında kalan alan aşağıdakilerden hangisini verir?

a) Tüketici rantı

b) Firma rantı

c) Ekonomik rant

d) Üretici rantı

e) Kıtlık rantı

14) Kısa dönemde değişken girdi miktarı arttırılırken toplam fiziki ürünün azalma eğilimine girmesi aşağıdakilerden hangisinin sonucudur?

a) Marjinal fiziki ürünün maksimum olması

b) Marjinal fiziki ürünün sıfır olması

c) Artan marjinal verimlilik

d) Azalan marjinal verimlilik

e) Negatif marjinal verimlilik

15) Tam rekabet piyasasında fiyat üzerinde hiçbir kontrol gücü olmayan iktisadi birime ne ad verilir?

a) Fiyat yapıcı

b) Fiyat azaltıcı

c) Fiyat kabullenici

d) Fiyat belirleyici

e) Fiyat etkileyici

16) Toplam gelirin satış miktarına oranlanmasıyla aşağıdakilerden hangisi elde edilir?

a) Marjinal gelir

b) Marjinal maliyet

c) Ortalama gelir

d) Ortalama maliyet

e) Ortalama kar

17) Aşağıdaki mallara ilişkin piyasalardan angisi tam rekabet koşullarına daha yakındır?

a) Sabun piyasası

b) Televizyon piyasası

c) Otomobil piyasası

d) Ekmek piyasası

e) Bira piyasası

18) Aşağıdakilerden hangisi tekel piyasasının ortaya çıkış nedenlerinden biri değildir?

a) Patentler ve lisanslar

b) Yasal tekeller

c) Doğal tekeller

d) Hammadde kaynaklarına sahip olma

e) Piyasaya giriş ve çıkışların sahip olması

19) Tekelci firmanın talep eğrisinin biçimi nasıldır?

a) Orijinden çıkan bir doğru

b) Yatay eksene paralel bir doğru

c) Azalan eğimli bir eğri

d) Dikey eksene paralel bir doğru

e) Pozitif eğimli bir eğri

20) Tekelci firmanın aynı zamanda endüstri olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

a) Malın yakın ikamesinin olmamamsı

b) Satıcı sayısının çok olması

c) Fiyat farklılaştırmasının olması

d) Alıcı sayısının tek olması

e) Mal farklılaştırmasının olması

21) Birbirinden bağımsız olarak hareket eden çok sayıda firmanın arklılaştırılmış ürünler sattığı piyasa aşağıdakilerden hangisidir?

a) Tekel piyasası

b) Tam rekabet piyasası

c) Oligopol piyasası

d) Tekelci rekabet piyasası

e) Düopol piyasası

22) Kısa dönemde tekelci rekabet piyasası hangi piyasaya benzer?

a) Tam rekabet piyasası

b) Tekel piyasası

c) Oligopol piyasası

d) Düopol piyasası

e) Monopson piyasası

23) Oligopol piyasasında faaliyette bulunan firmaların ürünlerinin homojen olmadığı oligopol türü aşağıdakilerden hangisidir?

a) Kısmi oligopol

b) Tam oligopol

c) Saf oligopol

d) Farklılaştırılmış oligopol

e) Düopol

24) Toplam gelirdeki değişmenin faktör miktarındaki değişime oranlanmasıyla aşağıdakilerden hangisi elde edilir?

a) Marjinal fiziki ürün

b) Marjinal faktör maliyeti

c) Marjinal ürün değeri

d) Ortalama ürün değeri

e) Ortalama fiziki ürün

25) İktisatta işgücünün yerine makinenin kullanılmasına ne ad verilir?

a) İkame

b) Otomasyon

c) Sübvansiyon

d) Değişim

e) İlerleme

26) Faktör sahibinin sahip olduğu faktörü üretimde kullanılması amacıyla kiraya verip vermememsi kararına ne ad verilir?

a) Faktör talebi

b) Faktör arzı

c) Faktör piyasası

d) Faktörün piyasa dengesi

e) Faktör geliri

27) Aşağıdakilerden hangisi reel faiz oranını verir?

a) Beklenen enflasyon- Nominal faiz oranı

b) Beklenen enflasyon+Nominal faiz

c) Nominal faiz oranı- Beklenen enflasyon oranı

d)nominal faiz oranı* beklenen enflasyon oranı

e) nominal faiz oranı/ beklenen enflasyon oranı

28) Sadece satan alan için fayda sağlayan mallara ne ad verilir?

a) Özel mallar

b) Kamusal mallar

c) Yarı kamusal mallar

d) Tüketici mallar

e) Üretici mallar

29) Bir mal veya hizmeti satın alan ve ya satanların yanında üçüncü kişilerin de fayda sağlamasına ne ad verirli?

a) Sosyal fayda

b) Dışsallık

c) Pozitif dışsallık

d) Negatif dışsallık

e) Bedavacılık

30) Bir malın üretimi sırasında ortaya çıkan marjinal özel maliyet ile marjinal dışsal maliyet’in toplamına ne ad verirli?

a) Negatif dışsallık

b) Marjinal sosyal maliyet

c) Marjinal sosyal fayda

d) Marjinal maliyet

e) Toplam sosyal maliyet

1) Aşağıdakilerden hangisi talep fonksiyonunda yer alan bağımlı değişkendir?

a) Malın kendi fiyatı

b) İkame mallarının fiyatı

c) Tamamlayıcı malların fiyatları

d) Malın talep miktarı

e) Tüketicinin geliri

2) Bir fonksiyonel ilişkide belli bir bağımsız değişkende oluşan nispi değişikliğin bu fonksiyonda yer alan bağımlı ya da bir başka bağımsız değişkende oluşturduğu nispi değişikliğe ne ad verilir?

a) Oransal değer

b) Marjinal değer

c) Esneklik

d) Fiyat

e) Bağımlı değişken

3) Bir mala ilişkin talep fonksiyonu Q=25-2P olarak verilmişse bu malın fiyatı 10 TL olduğunda esneklik değeri kaç olur?

a) -2

b) -3

c) -4

d) -5

e) -6

4) Bir eğri üzerindeki iki nokta arasında kalan parçanın ortalama esnekliğine ne ad verilir?

a) Talebin fiyat esnekliği

b) Talebin gelir esnekliği

c) Nokta talep esnekliği

d) Çapraz talep esnekliği

e) Yay esnekliği

5) Her zaman kesin ve doğru sonuç veren fonksiyonlara ne ad verilir?

a) Sabit esneklikli fonksiyonlar

b) Talebin fiyat esnekliği

c) Çapraz talep esnekliği

d) Değişen değerli fonksiyonlar

e) Nokta talep esnekliği

6) Logy=a+b log x şeklindeki fonksiyonla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

a) Nokta esneklikli bir fonksiyondur

b) Esneklik katsayısı 2’ye eşittir

c) Tam logaritmik bir fonksiyondur

d) Katsayılarının çarpımı her zaman 1’e eşittir

e) Üzerindeki her noktada esneklik değeri farklıdır.

7) Fiyatlarda oluşan nispi değişikliğin talep miktarında oluşturacağı nispi değişikliğe ne ad verilir?

a) Çapraz talep esnekliği

b) Talebin fiyat esnekliği

c) Talebin gelir esnekliği

d) Mutlak değer esnekliği

e) Esnek değer esnekliği

8)Malın fiyatında %20’lik bir artış olduğunda talep edilen mal miktarı %10 azalıyorsa talebin fiyat esnekliği kaç olur?

a) 0

b) -0,5

c) -1

d)-2

e) -3

9) Bir müşteri peynirin kilosu 100TL iken bu peynirden yılda 20 kg almaktadır. Peynirin kilosu 110 TL’ye çıktığında talep edilen peynir 15 Kg’a düşmektedir. Buna göre talebin fiyat esnekliği kaçtır?

a) -5

b) 4

c) -2,5

d) 1

e) -1

10) Aşağıdakilerden hangisi farksızlık eğrilerinin özelliklerinden biri değildir?

a) Üzerindeki her nokta aynı toplam fayda düzeyini gösterir

b) Birbirini kesmezler

c) Pozitif eğimlidirler

d) Orijine göre dışbükeydirler

e) Bütçe kısıtı

11) Farksızlık eğrilerinin orijine göre dışbükey olmaları aşağıdakilerden hangisiyle açıklanır?

a) Sabit marjinal ikame oranı

b) Optimum marjinal ikame oranı

c) Maksimum marjinal ikame oranı

d) Azalan marjinal ikame oranı

e) Artan marjinal ikame oranı

12) Harcama olanaklarının parasal ifadesine ne ad verilir?

a) Farksızlık eğrisi

b) Eş fayda eğrisi

c) Eş maliyet doğrusu

d) Tüketici dengesi

e) Bütçe kısıtı

13) Bütçe doğrusunun eğimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

a) P_X/Q_X

b) P_X/Q_Y

c) –P_X/P_Y

d) P_X/P_Y

e) –Q_X+P_Y

14) X malının fiyatı 1 milyon TL/kg ve Y malının fiyatı 2 milyon TL/kg ise bütçe doğrusunun eğimi kaçtır?
a) -0,25

b) -0,5

c) 0,5

d) 1

e) -2

15) Bir malın fiyatının sürekli değişmesi durumunda ortaya çıkan denge noktalarının geometrik yerine ne ad verilir?

a) Bütçe doğrusu

b) Denge noktası

c) Fiyat tüketim eğrisi

d) Gelir tüketim eğrisi

e) Genişleme yolu

16) Fiyat tüketim eğrisi yardımıyla aşağıdakilerden hangisi elde edilir?

a) Bireysel talep eğrisi

b) Piyasa talep eğrisi

c) Fiyat tüketim eğrisi

d) Gelir tüketim eğrisi

e) Engel eğrisi

17) Parasal bütçenin sonsuz küçük miktarlarda arttırılması durumunda meydana gelen yeni denge noktalarının geometrik yerine ne ad verilir?

a) Fiyat tüketim eğrisi

b) Parasal bütçe eğrisi

c) Gelir tüketim eğrisi

d) Engel eğrisi

e) Genişleme eğrisi

18) Hicks’e göre fiyatlarda meydana gelecek bir değişikliğin yaratacağı etkiler aşağıdakilerden hangisidir?

a) Fiyat ve gelir etkileri

b) Miktar ve ikame etkileri

c) Gelir ve miktar etkileri

d) Gelir ve ikame etkileri

e) Miktar ve fiyat etkileri

19) Bir malın fiyatının düşmesi durumunda tüketicinin aynı farksızlık eğrisi üzerinde bir noktadan başka bir noktaya geçmesi sonucu ortaya çıkan etkiye ne ad verilir?

a) Üretim etkisi

b) İkame etkisi

c) Gelir etkisi

d) Tüketim etkisi

e) Ürün etkisi

20) Bir malın fiyatının değişmesi durumunda tüketicinin reel gelirinde meydana gelecek değişiklik nedeniyle başka bir bütçe doğrusuna geçmesine ne ad verilir?

a) Üretim etkisi

b) İkame etkisi

c) Gelir etkisi

d) Tüketim etkisi

e) Ürün etkisi

21) Marjinal ikame oranının sıfır olması durumunda farksızlık eğrilerinin şekli ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

a) Eksenlere paralel ve 90 derecelik açı yapar

b) Negatif eğimli bir doğrudur

c) Orijine göre içbükeydir

d) Orijine göre dışbükeydir

e) Pozitif eğimli bir doğrudur

22) İnsan ihtiyaçlarını karşılayan her türlü fiziki varlıklara ne ad verilir?

a) Piyasa

b) Mal

c) Talep

d) İhtiyaç

e) Fayda

23) Kardinalistlere göre aşağıdakilerden hangisi fayda ölçü birimi olarak kullanılmaktadır?

a) Marjinal

b) Statik

c) Ölçü

d) Util

e) Lira

24) Diğer malların tüketilen miktarları sabitken bir malın tüketim miktarı artarsa toplam fayda azalarak artar ifadesi aşağıdaki kavramların hangisinin açıklamasıdır?

a) Artan marjinal fayda

b) Marjinal ikame oranı

c) Marjinal fayda

d) Azalan marjinal ikame oranı

e) Azalan marjinal fayda

25) Farksızlık eğrisinin negatif eğimli olması malların hangi özelliğiyle ilgilidir?

a) Tatmin edilebilir olmaları

b) İkame edilebilir olmaları

c) Tüketilebilir olmaları

d) Yenilenebilir olmaları

e) Ucuz olmaları

26) Marjinal ikame oranının sabit olması durumunda farksızlık eğrisi nasıl bir şekil alır?

a) Orijine göre dışbükey eğri

b) Orijine göre içbükey eğri

c) Sabit bir doğru

d) L şeklinde bir doğru

e) Dikey eksene paralel bir doğru

27) Çeşitli girdilerin kullanımıyla ilgili her türlü mal ya da hizmetin yaratılması yani fayda yaratma faaliyetine ne ad verilir?

a) Tüketim

b) Üretim

c) Fayda

d) Maliyet

e) Maksimizasyon

28) Firmanın tüm girdilerini değiştirmeye yetecek kadar zamanı olduğu dönem aşağıdakilerden hangisidir?

a) Çok kısa dönem

b) Piyasa dönemi

c) Pazar dönemi

d) Uzun dönem

e) Kısa dönem

29) Belirli bir üretim teknolojisinde her girdiden belli miktarlar kullanıldığında  ne kadar ürün elde edilebileceğini gösteren fonksiyona ne ad verilir?

a) Tüketim fonksiyonu

b) Üretim fonksiyonu

c) Fayda fonksiyonu

d) Değer fonksiyonu

e) Maliyet fonksiyonu

30) Bir birim değişken girdi başına sağlanan üretim miktarına ne ad verilir?

a) Marjinal fiziki ürün

b) Marjinal maliyet

c) Ortalama fiziki ürün

d) Ortalama maliyet

e) Toplam fiziki ürün

31) Aşağıdakilerden hangisi eş ürün eğrisinin özelliklerinden biri değildir?

a) Üzerindeki her nokta farklı üretim düzeylerini gösterir

b) Orijinden uzaklaştıkça daha yüksek üretimi ifade ederler

c) Birbirlerini ve eksenleri kesmezler

d) Sürekli azalan eğimlidirler

e) Orijine göre dışbükeydirler.

32) Aynı eş ürün eğrisi üzerinde kalmak koşuluyla iki faktör arasındaki değişim oranına ne ad verilir?

a) İkame oranı

b) Marjinal ikame oranı

c) Marjinal teknik ikame oranı

d) Marjinal değer

e) Ortalama değişim oranı

33) Üretimde girdi artışına bağlı olarak üretimin sürekli olarak artan miktarlarda artması durumuna ne ad verilir?

a) Ölçeğe göre fonksiyonel getiri

b) Ölçeğe göre azalan getiri

c) Ölçeğe göre sabit getiri

d) Ölçeğe göre artan getiri

e) Ölçeğe göre ilişkisel getiri

34) Eğer eş ürün eğrisi eksenlere 90 derecelik bir açı yapıyorsa marjinal teknik ikame oranıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

a) Sabittir

b) Artandır

c) Azalandır

d) Birdir

e) Sıfırdır

35) Artan marjinal teknik ikame oranı durumunda eş ürün eğrisinin şekli ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

a) Orijine göre dışbükeydir

b) Sabit bir doğrudur

c) Yatay eksene paralel bir doğrudur

d) Orijine göre içbükeydir

e) L harfi şeklindedir

36) Değişken girdi miktarı 30 birimden 40 birime çıkartıldığında üretim miktarı 100 birimden 140 birime çıkıyorsa marjinal fiziki ürün miktarı kaçtır?

a) 2

b) 3

c) 4

d) 10

e) 40